‘De naam van de roos’ – Umberto Eco

Cover van het boek De naam van de roos door Umberto EcoDe naam van de roos is misschien wel het bekendste boek van Umberto Eco. Zoals ik in mijn Leesupdate al vertelde is De naam van de roos geen ‘gemakkelijk’ boek; het is dik en om het echt te kunnen waarderen moet je je aandacht er goed bijhouden. Maar als je dat er voor over hebt is dit wel een erg bijzonder boek dat je niet snel zult vergeten.

Titel: De naam van de roos
Auteur: Umberto Eco
ISBN: 9789044616569

De naam van de roos is zo’n klassieker waar ik al wel eens van gehoord had, en Umberto Eco was ook een naam die ik zeker wel kende, maar toch had ik geen idee waar het boek over ging. Totdat dit boek me pas werd aangeraden en ik even ben gaan Googelen. Om je een idee te geven waar dit bijna 600 pagina’s tellende boek over gaat kort een samenvatting van de website van uitgeverij Prometheus:


“Het is de laatste week van november 1327 in een welvarende abdij in het noorden van Italië. Broeder William van Baskerville, een franciscaner monnik uit Engeland, komt als speciaal gezant van de keizer met een discrete opdracht naar Italië. Hij moet een ontmoeting organiseren tussen de van ketterij verdachte franciscanen en afgevaardigden van de paus. Al spoedig ontwikkelt zijn verblijf in de abdij zich echter tot een tijd vol apocalyptische verschrikkingen: er worden zeven geheimzinnige misdaden gepleegd, die de muren van de labyrintvormige bibliotheek met bloed besmeuren. Angstige geruchten gonzen door de abdij; niet alleen de abt heeft iets te verbergen, overal worden sporen uitgewist. William, een voormalig inquisiteur, wordt door de onderzoekskoorts bevangen. Terwijl hij aanwijzingen verzamelt en in geheimtaal geschreven manuscripten ontcijfert, dringt hij steeds dieper door tot de geheimen van de abdij.

(bron: http://webwinkel.uitgeverijprometheus.nl/book/umberto-eco/9789044628500-de-naam-van-de-roos.html)


Ik moet eerlijk bekennen dat de achterflap van het boek me als muziek in de oren klonk. Een boek over monniken, misdaden en geschiedenis kan eigenlijk alleen maar goed zijn, zo dacht ik. Ook dat het boek een beetje dik was en best zwaar intimideerde me niet. Eigenlijk werd ik pas een beetje bang toen ik begon te bladeren en overal Latijnse zinnen voorbij zag komen, waarvan de vertaling gelukkig wel achter in het boek in een soort register stond. Dat was het moment waarop ik me besefte dat dit geen ‘strand-vakantie-boek’ zou worden en misschien ook niet een spannend geschiedenisverhaal zoals ik in eerste instantie had verwacht, maar een boek waar ik me volledig op moest kunnen concentreren om het verhaal goed te kunnen volgen.

De samenvatting zoals die hierboven staat klopt wel, alles wat daarin wordt genoemd komt ook echt voor in het boek en de misdaden vormen ook zeker de rode draad. Maar om bij 600 pagina’s te komen heeft Eco ook rustig de tijd genomen om eens lekker te filosoferen, en zijn personages te laten praten over verschillende Rooms-Katholieke groeperingen en kloosters. William (de Engelse onderzoekers-monnik) lijkt de meest ‘moderne’ monnik van het stel en in de gesprekken komt zijn mening redelijk overeen met wat in het heden als gezond verstand zou worden beschouwd, terwijl de overige monniken vooral als illustratie dienen van andere opvattingen die heersten in die tijd. De verteller van het verhaal, de jonge novice Adson, is nog lekker naïef en daarom de ideale hoofdpersoon. Door zijn ogen is alles nog nieuw, en omdat hij ook nog niet met alles bekend is en vaak vragen stelt aan de andere monniken wordt alles een stuk begrijpelijker voor de lezer.

Het meest heb ik genoten van de passages waarin de monniken een beetje menselijk werden. Interessant was het taboe van homoseksualiteit; aan de ene kant mocht je natuurlijk helemaal geen homo zijn in een Middeleeuws klooster, aan de andere kant maken we toch een aantal “homo-schandelen” mee tijdens het verhaal (wat ook wel waarschijnlijk is, als je een heleboel mannen bij elkaar in één gebouw zet zitten daar geheid een aantal homoseksuelen tussen die elkaar tegenkomen). Maar ook een aantal andere ‘stiekeme’ dingen worden beschreven en die stukjes breken heel prettig de statige stijl van de rest van het boek. Want Umberto Eco gooit er om de zoveel pagina’s wel een Latijns stukje tekst in, en ook Bijbelse en literaire verwijzingen komen veelvuldig voor.

Mocht je na deze recensie denken “nou, kom maar op met dat monniken-detective boek!” raad ik je wel aan om even een aantal Wikipedia-pagina’s te lezen over verschillende soorten kloosters, en de rangen en standen die normaal gesproken in een klooster gelden. Als je weet wat een novice is en wat een abt allemaal doet is De naam van de roos al een stuk begrijpelijker en kun je volop gaan genieten van de schrijfkunsten van Eco. Voor wie er tijd heeft om 600 pagina’s in half Latijn te lezen over monniken en misdaden is De naam van de roos zeker een aanrader.

3 thoughts on “‘De naam van de roos’ – Umberto Eco

    1. Nee het is best intimiderend, dat vond ik ook! Ben uiteindelijk wel heel blij dat ik het gelezen heb, zoiets als dit had ik nog nooit eerder gelezen en dat is altijd fijn aan een boek.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *