‘De ochtenden’ – Sanneke van Hassel

Cover van het boek 'De ochtenden' van Sanneke van Hassel

Na een mailtje mijnerzijds naar uitgeverij De Bezige Bij heb ik van de vriendelijke mensen van de afdeling marketing een e-boek versie van ‘De ochtenden’ van Sanneke van Hassel opgestuurd gekregen. Op mijn handige Eduard de e-reader heb ik genoten van de korte verhalen. Van Hassel is een getalenteerd schrijfster en dit zal zeker niet het laatste boek zijn dat ik van haar lees. Als ik nog aan sterren geven deed zou ‘De ochtenden’ er zeker 5/5 krijgen.

Titel: De ochtenden
Auteur: Sanneke van Hassel (verhalen zijn samengesteld door Jan van Mersbergen)
ISBN: 9789023492207
Het e-boek kost €12,99, de paperback €17,90.

Het waren de afgelopen weken hectische tijden. Ik ben in Utrecht begonnen aan de studie Taal- en cultuurstudies en doorgegaan met het tweede jaar van Rechtsgeleerdheid. Druk druk druk, maar gelukkig kon ik nog de tijd vinden om te lezen. Dat is het voordeel van een boek als ‘De ochtenden’: het is een verzameling korte verhalen, dus je kunt tussen de bedrijven lezen zonder helemaal “uit het verhaal” te zijn. Op de middelbare school heb ik al eens (verplicht voor Nederlands) een korte verhalen-boek gelezen en vond dat toen ook een erg prettige manier van lezen. De verhalen krijgen nooit de tijd om aan uitgebreide karakterontwikkelingen te doen, of om langzaam spannende dingen zoals moordzaken uit te werken. Maar toch missen korte verhalen als ze goed geschreven zijn niet aan diepgang. Juist omdat je als lezer maar éven in aanraking komt met de personages gaat je fantasie werken. Hoe komen die personages daar? Waarom denken ze en doen ze zoals ze doen? En wat gebeurt er hierna? De verhalen draaien altijd om iets dat je als lezer prikkelt; soms door doet het personage dat zelf en soms zorgt de situatie om het personage heen daarvoor.

De taal die van Hassel gebruikt is helder en niet hoogdravend. Geen ellenlange zinnen maar wel duidelijke schetsen van de omgeving. Geen moeilijke taal of monologen, wel interessante gesprekken. Die stijl is bedrieglijk eenvoudig: juist het níet schrijven van bepaalde dingen is voor de meeste schrijvers ontzettend moeilijk. Maar dat is juist belangrijk, want het maakt de verhalen ijzersterk. Als schrijver moet je vooral kunnen schrappen, dingen kunnen weglaten, en je moet vooral niet alles willen vertellen. Kill your darlings is iets wat veel schrijvers niet kunnen maar wat van Hassel als een meester beheerst. Er staat geen woord teveel in ‘De ochtenden’ en dat is fantastisch. Met een paar zinnen weet van Hassel een situatie kraakhelder te maken en de personages zijn in een paar woorden duidelijk beschreven. 

Een van de mooiste verhalen in de bundel vond ik er een die gaat over een man die een snack-kraam heeft. Van Hassel weet van een leven dat misschien niet heel interessant lijkt (man verkoopt gefrituurde snacks, maakt zich zorgen om geld, praat met mensen) een indrukwekkend verhaal te maken. Ik vind het lastig om precies onder woorden te brengen waarom, maar dát ik het intrigerend vond is een ding dat zeker is. De verhalen nemen net voldoende tijd om een verandering in het leven van de personages uit te beelden. De snackbarman praat eindelijk met de blinde vrouw die al jarenlang bij hem langskomt, iemand wordt langzaam gek, of een goede vriendin van een oude man gaat op vakantie en hij maakt zich zorgen om haar… Een leven wordt net uit zijn gewone doen geschud en wij als lezer maken heel kort maar heel intensief die verandering mee.

‘De ochtenden’ is samengesteld door collega-schrijver Jan van Mersbergen. Hij heeft bij elk verhaal een kort inleidend stukje geschreven. Eerlijk gezegd was ik daar niet helemaal van ondersteboven; ik had me denk ik liever laten verrassen. De introducties zijn het enige overbodige in het boek en juist het feit dat er in de verhalen niets overbodigs staat maakt het boek zo sterk. De zevenentwintig verhalen in ‘De ochtenden’ zijn al eerder verschenen in andere bundels. En ik ga denk ik bij de bieb binnenkort kijken of er boeken van Van Hassel op voorraad zijn, want haar schrijfstijl werkt verslavend.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *