‘Het zwijgen van Maria Zachea’ – Judith Koelemeijer

Cover van het boek Het zwijgen van Maria Zachea door Judith KoelemijerZo lees ik jaren geen waargebeurde verhalen en zo lees ik er twee achter elkaar. Ik had De Amerikaanse prinses nog maar net uit toen ik begon in Het zwijgen van Maria Zachea. De cover belooft het al: “Een ware familiegeschiedenis” over een gezin met 13 kinderen die opgroeiden in de jaren ’50 en ’60 van de vorige eeuw. Klinkt goed, toch?

Titel: Het zwijgen van Maria Zachea
Auteur: Judith Koelemeijer
ISBN: 9789045011929

 

Maria Zachea is de naam van de vrouw over wie dit boek gaat. Zij is moeder van 13 kinderen, die opgroeiden in de jaren ’40, ’50 en ’60 van de vorige eeuw (de oudste werd in 1934 geboren, de jongste in 1953). Haar hele leven werkte ze hard in huis om voor alle kinderen te zorgen en het grote huishouden draaiende te houden. Maar als ze iets ouder dan tachtig is krijgt ze een hersenbloeding, waardoor het nu aan haar kinderen is om voor haar te zorgen in plaats van andersom. Het boek is opgedeeld in hoofdstukken die afwisselend alle kinderen een keer aan het woord laten. Zo wordt het levensverhaal van dit hele gezin vanuit verschillende gezichtspunten voor de lezer uit de doeken gedaan. De jongsten hebben een hele andere jeugd gehad dan de ouderen; de tijden veranderen ontzettend snel door de televisie, de opkomst van het socialisme en het feminisme. Ook groeide de welvaart in Nederland in die tijd enorm, waardoor het verschil tussen de oudere en jongere generatie kinderen nog eens extra werd benadrukt.

Het zwijgen van Maria Zachea is een waargebeurd verhaal. Judith Koelemeijer is de kleindochter van Maria Zachea, en heeft aan haar vader en al zijn broers en zussen gevraagd of zij hun verhalen mocht gebruiken om dit boek te schrijven. Ze heeft zich zoveel mogelijk aan wat haar verteld is gehouden. In de verantwoording zegt Koelemeijer: “Dit boek is gebaseerd op de vele lange gesprekken die ik had met mijn familieleden. Alles wat erin is beschreven, is mij door hen zo verteld.” (pagina 251). Er is niets in het boek dat overdreven of onecht overkomt dus ik heb dan ook geen enkele reden om aan Koelemeijers eerlijkheid over het waarheidsgehalte te twijfelen.

Hoewel het leuk is om te lezen over kinderen die in hetzelfde gezin toch zo’n andere jeugd hebben gehad, heeft Het zwijgen van Maria Zachea geen erg grote indruk op me gemaakt. Het boek is heel leuk opgezet, van oud naar jong elk kind een hoofdstuk aan het woord laten. En Koelemeijer heeft een prettige schrijfstijl, ze wisselt het heden in het verhaal (dat moeder nu verzorgd moet worden) op een hele natuurlijke manier af met de herinneringen van alle kinderen en de meer algemene maatschappelijke gebeurtenissen uit de betreffende periode. Dat is erg knap gedaan. En natuurlijk was het erg leuk om te lezen over hoe het was om op te groeien in een tijd die zo verschilde van de tijd waarin ikzelf ben opgegroeid, maar het voelde een beetje kaal om dat als enige plot te hebben. De kinderen groeien op, maar er is geen spanningsboog, er gebeuren geen dingen waar je als lezer daadwerkelijk van opkijkt. Ik denk dat vooral voor een aantal iets oudere lezers dit boek erg leuk zal zijn. Als je dingen uit je eigen jeugd herkent in zo’n boek geeft dat toch een hele andere leeservaring. Voor mensen van mijn leeftijd is het misschien iets minder relevant, en kun je eigenlijk net zo goed aan wat oudere ooms en tantes of je opa en oma vragen om hun jeugdverhalen met je te delen.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *